Qadimgi Baqtriya.
Qadimgi Baqtriya davlati — Markaziy Osiyodagi eng qadimgi va rivojlangan davlatlardan biri bo‘lib, hozirgi Janubiy O‘zbekiston, Tojikiston va Shimoliy Afg‘oniston hududlarini o‘z ichiga olgan. Uning markazi Baqtra (hozirgi Balx shahri) bo‘lgan.
Qadimgi Baqtriya davlati — Markaziy Osiyodagi eng qadimgi va rivojlangan davlatlardan biri bo‘lib, hozirgi Janubiy O‘zbekiston, Tojikiston va Shimoliy Afg‘oniston hududlarini o‘z ichiga olgan. Uning markazi Baqtra (hozirgi Balx shahri) bo‘lgan.
Tarixiy davr
Davr
Noma'lum - Noma'lum
Asr
Mil. avv. VII–VI asrlar
Tashkil etuvchi
-
Hudud va madaniyat
Poytaxt
Poytaxti Baqtra (hozirgi Balx shahri) bo‘lgan.
Hudud
Eramizdan avvalgi VII-IV asrlarda Qadimgi Baqtriya podsholgi hududiga Surxondaryo, Qashqadaryo va Zarafshon vohalari, Margʻiyona va Sugʻd yerlari kirgan.Baqtriya Amudaryo havzasida ayrim daryo vohalarida joylashgan beshta viloyatni birlashtirgan. Surxon. Balxob, Kofirnixon-Vaxsh, Panj, Ko‘kcha-Qunduz vohalari shular jumlasidandir. Surxon vohasining markazi Qiziltepa bo’lgan, Shimoliy Afg’onistondagi Bolo Hisor o‘rnida qadimgi Baqtra joylashgan.
Hozirgi hududlar
Baqtriya Yerlari Afg‘onistonning shimoli-sharqiy qismini, Janubiy Tojikiston, Surxondaryo vohasini o‘z ichiga olgan.
Til
Qadimgi Baqtriya davlati rasmiy tili davrga qarab o‘zgarib turgan: dastlab Avesto tili, keyin qadimgi fors tili, ellinizm davrida esa yunon tili asosiy rasmiy til sifatida ishlatilgan. Mahalliy aholining kundalik hayotida esa baqtriyacha va boshqa eroniy lahjalar qo‘llanilgan.
Din
-
Geografiya
-
Boshqaruv
Boshqaruv shakli: Qadimgi Baqtriya boshqaruv shakli monarxiya va satraplik tizimi uyg‘unligidan iborat bo‘lgan. Mustaqil davrda u podshohlik sifatida faoliyat yuritgan, Ahamoniylar davlati tarkibida esa satraplik tarzida boshqarilgan.
Koordinatalar: -, -
Meta sarlavha: Qadimgi Baqtriya.
Manbalar
Avesto, Behistun yozuvlari,Geradot «Tarix» kitobi.Buasarida Geradot Baqtriya, Baqtra, baqtriyaliklarni 13 marta tilga olib, Ularning moddiy madaniyati, urf-odatlari, dini va tarixi haqida hikoya qilgan.Rim tarixchisi Kursiy Ruf shunday xabar qiladi: «Baqtra daryosi nomidan shahar va viloyatning nomi kelib chiqqan». Dastlabki bosqichda bu so‘z yagona vohaning nomi bo'lib, keyingi davrlarda keng hududga tegishli Baqtriya viloyati, Baqtriya davlati (bir necha daryo vohalari va viloyatlari) ma’nosida ishlatilgan. Videvdat kitobida Baqtriya «eng yaxshi mamlakatlar va o‘lkalardan biri baland bayroqli, «go‘zal o’lka» sifatida yoritilgan. Yunon manbalarida Baqtriya - «ming shaharlar davlati» deb atalgan. | Ktesiyning «Pyersika» asarida Baqtriyaning juda ko’p harbiy istehkomlari va qal’alari to‘g‘risida ma’lumotlar keltirilgan. Hozirgi o’tish lozim. Ular devorlar va mudofaa burjlar bilan mustahkamlangan qa’lalar yoki to’rtburchak shaklida qurilgan uy-qo’rg’onlardir.